Pytania i odpowiedzi:
Czym jest psychoterapia psychodynamiczna?
Terapia psychodynamiczna jest jednym z czołowych nurtów psychoterapeutycznych, opartym na zasadach psychoanalizy. Wywodzi się z dziedziny psychiatrii i teorii psychoanalitycznych. Jej fundamentem jest przekonanie, że zrozumienie ludzkiego umysłu wymaga zgłębienia nieświadomych procesów.
W terapii psychodynamicznej istotną rolę odgrywają nieuświadomione mechanizmy działania, wewnętrzne konflikty, pragnienia, potrzeby a także sposób interpretowania rzeczywistości społecznej oraz wewnętrzne wzorce relacji interpersonalnych, które kształtują się w okresie dzieciństwa. W wyniku eksploracji tych części świata pacjenta w procesie terapeutycznym – poprzez rozmowę z terapeutą – pacjent może lepiej zrozumieć korzenie problemów emocjonalnych i relacyjnych oraz pracować nad zmianą.
Praca skoncentrowana jest nie tylko na redukcji objawów, ale również zakłada podstawowe zmiany w zakresie funkcjonowania społecznego i interpersonalnego.
Dla kogo?: Z psychoterapii prowadzonej w nurcie psychodynamicznym mogą skorzystać praktycznie wszyscy, którzy potrzebują leczenia metodami psychologicznymi.
Czym różnią się: psycholog, psychiatra i psychoterapeuta?
Terminy psycholog, psychiatra i psychoterapeuta odnoszą się do specjalistów w dziedzinie zdrowia psychicznego. Oprócz różnic formalnych takich jak np. edukacja między tymi zawodami, są również spore różnice dotyczące uprawnień, rozumienia i pracy z trudnościami psychicznych pacjentów.
Psycholog to osoba, która posiada tytuł magistra psychologii (studia 5-letnie). Wielu psychologów nierzadko poszerza swoje kompetencje poprzez kursy/szkolenia lub studia podyplomowe, np. w zakresie psychodietetyki czy seksuologii. Jeżeli chodzi o kompetencje psychologa to wyróżnia się głównie: przeprowadzanie konsultacji, wsparcie i poradnictwo psychologiczne, diagnoza psychologiczna zaburzeń psychicznych. Wielu specjalistów korzysta z testów psychologicznych, wywiadu i obserwacji, aby lepiej zrozumieć stan pacjenta. Psychologowie nie przepisują leków; ich podejście opiera się na interwencjach behawioralnych. Wspierają w kryzysie życiowym, prowadzą psychoedukację.
Psychiatra to lekarz, który po ukończeniu studiów medycznych (6-letnich) w kolejnych latach realizuje specjalizację w dziedzinie psychiatrii. Specjalizacja ta obejmuje kilkuletnie szkolenie rezydencyjne, podczas którego zdobywa zaawansowane wykształcenie w zakresie diagnostyki i leczenia chorób psychicznych. Psychiatrzy mogą przeprowadzać badania lekarskie, przepisywać leki. Diagnozują, leczą i zapobiegają zaburzeniom psychicznym, emocjonalnym i behawioralnym poprzez prowadzenie działań profilaktycznych. Psychiatrzy mogą zlecić pełen zakres badań laboratoryjnych i psychologicznych, które w połączeniu z rozmową z pacjentem pozwalają uzyskać obraz stanu fizycznego i psychicznego pacjenta. Wykształcenie medyczne pozwala im zrozumieć biologiczne podstawy zaburzeń psychicznych i ich związek ze zdrowiem fizycznym.
Psychoterapeuta to osoba zajmująca się prowadzeniem terapii. Przyjmuje się, że są to osoby, które są w trakcie lub przeszły specjalne szkolenie w zakresie psychoterapii. (Obecnie brakuje regulacji prawnych/ram dla zawodu psychoterapeuty, trwają prace nad ustawą. W naszym ośrodku jednak przyjmujemy tylko takie osoby, które podejmują się szkolenia psychoterapeutycznego nie krótszego niż 4 lata). Do szkoły psychoterapii udają się osoby, które mają tytuł magistra, najczęściej z psychologii. Głównym celem psychoterapeuty jest zapewnienie leczenia psychoterapeutycznego, zaplanowanie go i monitorowanie przebiegu. Proces psychoterapii jest procesem leczącym zaburzenia osobowości, depresje, nerwice, objawy psychosomatyczne, zaburzenia odżywiania. Psychoterapia pomaga również w lepszym i pełniejszym funkcjonowaniu w relacjach interpersonalnych, miłosnych, we wzroście samooceny i poczucia własnej wartości, radzeniu sobie z własnymi emocjami i kontrolą; generalnie jej celem jest poprawa jakości życia.
Więcej o procesie psychoterapii - czym ona jest, jak można ją rozumieć - znajdą Państwo pod tym linkiem: https://www.youtube.com/watch?v=sCh_KfPZbKY
Jeśli zachodzi taka potrzeba, istotna jest współpraca pomiędzy specjalistami z tych dziedzin. W naszym Centrum bliskie jest nam holistyczne patrzenie na człowieka.
Jak wyglądają pierwsze spotkania w gabinecie terapeutycznym?
Pierwsze spotkanie z terapeutą lub kilka pierwszych spotkań to tzw. konsultacje, których celem jest zebranie wywiadu oraz dobranie odpowiedniej metody oddziaływań terapeutycznych.
Pierwsze spotkanie daje pacjentowi przestrzeń na opowiedzenie o problemie, z którym się boryka, o tym od kiedy trwa itp. Czasami terapeuta może nakierować pacjenta, zachęcić do wypowiedzi, pytając na przykład o aktualną sytuację życiową, czy rodzinę. Terapeuta może również zapytać o: Jak Pan/i do mnie trafił/a?, Czego Pan/i oczekuje od spotkań?, Co miałoby się zmienić w Pana/i życiu dzięki psychoterapii? Psychoterapeuta będzie pytał o różne obszary życia – nie tylko o problem, z którym pacjent do niego przychodzi – by zobaczyć jak pacjent w nich funkcjonuje, jak sobie radzi, by lepiej poznać pacjenta oraz by mieć holistyczne spojrzenie na problem.
Warto zaznaczyć, że konsultacja nie zobowiązuje automatycznie do podjęcia terapii. Właściwy proces psychoterapii rozpoczyna się dopiero po etapie konsultacji. Mimo, że zdarza się pacjentom odczuwać ulgę już po tych pierwszych spotkaniach, to warto pamiętać, że do odczucia realnych zmian konieczny jest czas, cierpliwości i nakład pracy.
Wywiad diagnostyczny podczas konsultacji najczęściej obejmuje od dwóch do pięciu spotkań. Bywa, że są dłuższe – w zależności od potrzeb i problematyki pacjenta. Po konsultacjach następuje sesja podsumowująca, podczas której pacjent otrzymuje informację zwrotną - jak terapeucie jawią się jego objawy, jak terapeuta rozumie jego funkcjonowanie, trudności z jakimi przyszedł. Następnie przekazywane są pacjentowi zalecenia. Jednym z nich może być podjęcie procesu psychoterapii. Po konsultacjach i w trakcie albo po sesji podsumowującej ( jeżeli pacjent ma zalecenie psychoterapii) przedstawiany jest kontrakt. Kontrakt to taka umowa pomiędzy pacjentem a terapeutą. Może być ona ustna, może też być pisemna. Chodzi o pewne ustalenia, pewne informacje dla pacjenta, w jaki sposób terapeuta pracuje. Terapeuta przedstawia, w jaki sposób pracuje, jaka jest struktura spotkań – pacjent dowiaduje się w sposób szczegółowy, jak spotkania będą wyglądały, czego może się spodziewać. Ustalane są cele terapeutyczne.
Więcej o pierwszych spotkaniach w gabinecie psychoterapeutycznym mówi jedna z naszych terapeutek tutaj: https://www.youtube.com/watch?time_continue=349&v=5JWT2ZzavIs